|
Tavallo Oq yo`rgakka o`ragansan o`zing bizni, Tuzing totib, unutganlar xor bo`ladi, Gul ko`ringan dashtingdagi giyoh-xasdir,
|
Mening ertagimsan Mening shodligimsan, bolaligimsan, Xato qildimmikan men erta kelib, Ket, deb haydolmasam netaman, O`ylamay deymanu o`ylamay bo`lmas, Ket, deb haydolmasam netaman,
|
Ўтмишда бир ҳукмдор бўлиб, у кайси мамлакатни босиб олса, ўша жой аҳолиси унга сўзсиз бўйсинар экан. Фақатгина бир қишлоқ аҳолиси бундан мустасно экан. Ҳукмдор бунинг сирини билолмай, мулозимларидан бунинг сабабини сўрабди. Мулозимлар бу қишлоқ аҳолиси ниҳоятда бой эканлигини, шунинг учун тили ботир, ҳеч кимга қарам бўлмаслигини айтибдилар. Подшоҳ ушбу қишлоқ халқини биёбонга чиқариб ташлашни буюрибди. Орадан маълум вақт ўтиб ҳалиги қишлоқ аҳолисининг ҳолидан хабар олсалар, одамлар яна бойиб, аввалгидан ҳам яхши ҳаёт кечиришаётган экан. Бунга ҳайрон қолган ҳукмдор қишлоқ оқсоқолини чақириб бунинг сабабини билмоқчи бўлибди. Хукмдор оқсақолдан халқнинг бой бўлиб кетишининг сабабини сўраганда оксакол шундай жавоб беради.
– Биз болалар савод чиқариши билан бир кўлига китоб, бир қўлига ҳунармадчилик асбобини тутқазамиз. Токи улар билимли ва ҳунарли бўлсин. Ана шунда уларнинг хаёти фаравон ҳамда қудратли бўлади,- деган жавобни айтади.
Ўзбек романчилигига асос солган адиб Абдулла Қодирий “Болани тарбияламоқчи бўлсанг, унга китоб ўқишни ўргат”, деб айтганлар.
Дарҳақиқат, бола тарбиясида китобнинг ўрни беқиёсдир. Мактабимиз ўқувчилари нафақат бадиий адабиётларни, балки фанларни чуқур ўрганиш мақсадида илмий адабиётларга ҳам ошнодир. Бу нарса ўқувчиларимиз фан олимпиадалари, “Билимлар беллашуви” кўрик- танловларида ғолиб бўлишларига ёрдам бермоқда. Ўзбекистон Республикси Президентининг ҳафтанинг ҳар пайшанба куни Жиноятчилик ва ҳуқуқбузарликни олдини олиш куни деб эълон қилиниши муносабати билан ҳайрли тадбирлар амалга оширилмоқда. Наманган вилоят ички ишлар бўлими ҳузуридаги қўриқлш бошқармаси молия иқтисод бўлими бўлинма бошлиғи катта лейтенант Музаффар Разаков мактабимизга дастлаб келган кунида мактаб билан тўла танишиб чиқди ва мактаб педагогик жамоаси билан суҳбат ўтказди. Мактаб ўқувчиларининг эришган ютуқлари ҳақида маълумотларни ён дафтарига ёзиб олди. Ўз касбига масъулият билан ёндашган ички ишлар ходими юқори синф ўқувчилари ўртасида “Касбим-фахрим”, “Ватанимга хизмат қиламан”, мавзуларида суҳбатлар ўтказди. Ўзбекистон халқ ёзувчиси Асқад Мухтор “Китоб бойлик, сотиб олингани эмас, аммо ўқилгани” деган фикрига таянган ҳолда, 2017 йил 13 апрел куни “Китоб-кўнгил мулки” мавзусида ўқувчилар билан ўтказилган адабий кечада ғолиб бўлган китобхон ўқувчилар кутубхонасига биттадан бадиий адабиёт совға қилди.
Достон Абдукаримов Наманган вилояти Косоносой тумани 28-сонли умумтаълим мактабининг 2А-синфида аъло бахоларга ўқийди. У синфдаги энг фаол ташкилотчи ва камтарин ўқувчидир, унинг хозирда шахсий кутубхонасида 50 дан ортик бадиий китоблари бор. У айникса, ,, Аждар ва шахзода” ,,Окшом эртаклари” ,,Онамнинг ҳикоялари” ,,Чўчка болалари” ,,Уч оға-ини ботирлар ,,Кари билганнни пари билмас” ,,Минг бир сўзни биламан”,,Эртаклар автобуси” ,,Доно киз билан бой ,,Кичкинтой энциклопедияси” ,,Ер сайёраси” ,,Канотли чумоли” каби китобларини севиб укийди. Синфдош дўстларига хам ўқишни таклиф килади. Бундан ташкари унинг дарсхонасида рус халк эртаклари она-тили, ўқиш, математика фанларидан тестлар инглиз тилини ўрганиш учун турли қўлланмалар ўрин олган. Достонжонни якинда туғилган куни булди. Унга бобоси Абдукарим ота, бувиси Зинфира ая, дадаси Давронбек, аяси Мадинахонлар бир нечтадан бадиий китоблар совга килишди.
– Ўғлимнинг китоб билан дўстлашишига – дейди унинг аяси, синф рахбари, Халк таълим аълочиси, ижодкор муаллима Гулнора опа Усмонованинг ўгитлари, тушунтиришлари сабаб булган.Чунки бу устоз хам биринчи синфдан бадиий китоблар мутооала килиб, хаётдаги барча ютукларига китоб сабаб бўлганлигини ўқувчиларига тинмай таъкидлайдилар. Биз ота – оналар синф рахбарининг ташаббусларига кушилиб фарзандимиз келажаги учун имкониятлар яратиб берамиз.Синфдошлари Нозигул, Эъзоза, Иброхим, Гулсанам каби ўқувчиларни 10-15 тадан, колган ўқувчиларни 9 тадан бадиий китоблари бор.
Мактабда ўтказилган ,,Энг бой синф кутубхонаси” танловида 2,,А” синф ўқувчилари 1-ўринни эгалладилар. Мактаб директори Ш. Шарипов 2,,А” синф ўқувчилари ва синф рахбари Г.Усмоновани ,,Фахрий ёрлик” ва эсталик совгалар билан такдирлади.
– Китобни севган у билан ошно булган боладан хеч качон ёмонлик чикмайди. У ватанини, оиласини, дустларини кадрлайди.Достон Абдукаримов ва унинг синфдошларига ва ота-оналарига уз миннатдорчилигимни билдираман деди.
Мактабда йил давомида синф кутубхоналарини бойитиб борилиши, турли тадбирлар ўтказилиши эълон килинди.
maktab, mahalla, oila
Mamlakatimizda barkamol avlodni voyaga yetkazish, ularning bepul ta’lim olishi, kasb-hunar o’rganishi, tadbirkorlik faoliyati bilan shug’ullanishi, iqtidorini namoyon etishi uchun barcha imkoniyatlar yaratilgan. O’g’il-qizlarning Vatanga muhabbat, istiqlol g’oyalariga sadoqat, milliy g’urur, istiqbol tuyg’ularini mustahkamlash hamda bilim salohiyatini yuksaltirish biz pedagoglar zimmasiga katta mas`uliyat yuklaydi. Ustoz va murabbiylar mehnati shu bilan qadrlidir. Bilimli va yetuk ma’naviyatli yoshlarni kamolga yetkazishda ta`lim muassasalarining oila va mahalla bilan hamkorligi katta rol o`ynaydi. Bir bolaga yetti qo`shni ota- ona degan gap bejiz aytilmagan . Oilada dunyoga kelgan farzand mahallada o`sib ulg`ayadi, maktabda ta`lim oladi.
So`ng mustaqil hayotga qadam qo`yadi. Demak, ana shu zanjir mustahkam bo`lsa ta`lim-tarbiya yaxshi bo`ladi. Bolalar nojo`iz yo`llarga kirib ketmaydi. Har bir o`quvchining ta`lim –tarbiyasi mazkur uch bo`g`inning doimiy e`tiboriga bog`liq. Shuning uchun ota-ona, fuqarolarning o`zini-o`zi boshqarish organlari va ta`lim muassasasi o`rtasida doimiy hamkorlikni yo`lga qo`yish kerak.
Hali o`qish yozishni bilmaydigan , endigina yetti yoshga qadam qo`ygan bolalar oiladan maktab ostonasiga qadam qo`yadilar. Ilk saboqni boshlang`ich sinfda egallaydilar.Shaxsning shakllanishiga boshlang`ich sinfda asos solinishini yaxshi bilamiz. Shuning uchun Boshlang`ich sinf o`qituvchisining ishi yuqori sinf dagidan tubdan farq qiladi.Tarbiya- uzluksiz ijod qilish jarayonidir. U tarbiyachi oldiga yangidan – yangi vazifalar qo`yadi. Shaxsning xususiyatlarini individual o`rganish lozim. O`quvchining ota-onalari bilan tanishish,ular bilan aloqa o`rnatish sinf rahbarining ishidagi muhim yo`nalishdir. Sharoiti og`ir, yoki oilasi notinch oila farzandlari bilan yakka tartibda suhbatlar o`tkazish, ba`zan mahalla raislari bilan kengashish, oilaga kerak bo`lsa yordam uyushtirish ham yaxshi natijalarga olib keladi.Oila notinch bo`lsa o`quvchining o`qishida ham unum bo`lmaydi. Buni albatta sinf rahbari seza olishi kerak. O`quvchining ko`ngliga yo`l topa bilishi lozim. A`lochi o`quvchilarni rag`batlantirish, ota – onalariga rahmatnomalar yuborish, ertalabki yig`inlarda o`rnak qilib ko`rsatish ham albatta yaxshi natijalarga olib keladi.
”Maktab- ulug` dargoh. Biz bu dargohga faqat bir maqsadda, o`qish- o`rganish uchun kelamiz, behuda narsalar bilan shug`ullanmaymiz”, ”Bugun men nimalarni o`rgandim?” degan jumlalarni har kuni o`quvchilarga eslatib turish lozim.
Bugungi kunda jamiyatda o`z o`rnini topgan, yaxshi hayot kechirayotgan kishilarni mahallasidan o`rnak qilib ko`rsatish , ularning ortidan ergashishga da`vat qilish, buning uchun astoydil bilim olish kerak ligini o`quvchilar ongiga singdira olish ularni hayotga tayyorlashda juda muhim o`rin tutadi. ”Farzandlarimiz bizdan ko`ra aqlli, bilimli va albatta kuchli bo`lishlari shart “, deb bejiz aytmagan , birinchi prezidentimiz I.A. KARIMOV.
TARBIYA- yo hayot, yo mamot , yo falokat, yo halok masalasidir, unga hech qachon befarq qarab turib bo`lmaydi. Biz o`qituvchilar, ota-onalar va mahalla fuqarolar yig`ini birgalashib farzandlarimiz uchun bir yoqadan bosh chiqarib harakat qilishimiz lozim. Maktab – mahalla-oila hamkorligi yo`lga qo`yilsa, albatta kelajakda o`quvchilarimiz Vatanga munosib, komil insonlar bo`lib voyaga yetadilar.
Boshlang’ich sinf o’qituvchisi Nurmajidova Muhayyo